Sproeiverbod? Met deze 8 tips hou jij jouw tuin gezond

Het is prachtig zomerweer: de zon schijnt uitbundig, er waait een aangenaam windje en de temperatuur is zomers warm. Fijn voor ons, maar niet voor je tuin, de natuur, agrariërs en de scheepvaart. Deze warme föhn verdampt water ontzettend snel en er is nauwelijks regenval in zicht. Daarom wordt er gesproken over het uitbreiden van het sproeiverbod, en voordat zo is ben jij al goed voorbereid met deze tips!

Door slim om te gaan met water, de juiste klusjes op te pakken en op termijn met een andere blik naar je tuin te kijken heeft jouw tuin minimaal last van de droogte die deze zomer ons brengt.

Voor verreweg de meeste tuiniers is de enige manier om water te geven aan de planten door het sproeien van kraanwater. Dit is kostbaar en in tijden van erge droogte kan dit verboden worden. Het is dus belangrijk dat je dit water efficiënt inzet.

Zorg ervoor dat je niet elke dag een beetje sproeit, maar sproei één keer per week een aantal uur. Het water kan dan diep de bodem insijpelen en blijft dus langer aanwezig. Dit heeft ook als voordeel dat planten dieper met hun wortels moeten reiken naar het water, en zo dus ook veel beter tegen droogte kunnen. In plaats van sproeien kun je ook goed een druppelslang toepassen, want dat minimaliseert verdamping nóg meer.

Veel planten kunnen prima tegen droogte en deze hoef je dan ook nauwelijks water te geven. Andere planten kunnen dit bijvoorbeeld helemaal niet hebben, vaak zijn dit planten met grote bladeren zoals hortensia’s. Kies ervoor om alleen planten met een grote waterbehoefte water te geven, en de rest (voorlopig) te laten.

Regenwater is onmisbaar voor je tuin en als het niet valt, dan is het slim om ervoor te zorgen dat je regenwater al eerder opslaat (daar kun je nu al mee beginnen). Begiet het liefst eerst je planten met water uit de regenton, voordat je kraanwater gaat gebruiken. Maar hou ook hier rekening mee:

Hou altijd wat regenwater apart voor speciale planten die eigenlijk (bijna) alleen regenwater verdragen. Denk aan vleesetende planten en zuurminnende planten zoals bosbes, rodondenron, azalea’s, kamerplanten en struikheide. Als je deze langdurig begiet met kalkrijk kraanwater, zullen ze hier niet beter op worden.

Verdamping is het grootste probleem voor planten in de tuin tijdens droge periodes. Planten gebruiken en verdampen veel water. Vooral bomen kunnen honderden liters water per dag onttrekken, maar aan de andere kant houden ze met hun bladerdek verdamping van de bodem daaronder tegen, en bieden ze verkoelende schaduw.

Daarnaast verdampt water direct uit de bodem en daar kun je wat aan doen. Zorg dat je eerst zeer ruim water geeft en vervolgens kale of half-open bodem mulcht met een laag stro, compost, bladeren of ander organisch materiaal (vermijd gras omdat dit gaan broeden). Zo hou je veel verdamping tegen.

Het effect van droogte zie je vaak als eerste op een gazon van enkel gras. Heb je een diverser grasveld waarin ook bloemen en kruiden mogen groeien, dan zal dit minder het geval zijn.

Dorre plekken ontstaan vrij snel. Dit komt doordat gras oppervlakkig wortelt en dus snel zonder water zit. Maar vergeet niet dat gras oersterk is. Zodra er weer water beschikbaar komt, zal het zich snel herstellen. Sproei je gras dus liever niet, en gebruik dit water om andere planten water te geven.

Tijdens hitte en droogte zijn potplanten extra gevoelig voor uitdroging. Tenslotte zijn ze volledig afhankelijk van het beetje grond wat in de pot zit om het water vast te houden. Dit kun je doen:

Ook vijverwater verdampt waar je bij staat. Bij grote vijvers zal het niet met zo’n vaart gaan, of in elk geval minder opvallen. Bij mini-vijvers kunnen al snel problemen ontstaan door te weinig water en doordat het water razendsnel opwarmt. Onder andere te warm water zorgt voor een algenexplosie en dus een groene vijver. Als water te warm is en er veel alg ontstaat, kan het ook voorkomen dat zuurstof verdwijnt uit het water, en vissen en andere dieren kunnen sterven.

Het bijvullen van een vijver is dus soms wel nodig, maar hou goed in de gaten wanneer je denkt dat dit nodig is. Vul bij met kraanwater en niet met regenwater. Verreweg de meeste planten, waaronder inheemse waterplanten, hebben kalkrijk water nodig. Het zure regenwater zorgt voor minder kalk, en dus opstapelende problemen.

Tip: Heb je een poeltje of kleine vijver alleen met zuurminnende waterplanten, zoals veenpluis, zonnedauw, of andere veenmoerasplanten, bewaar en gebruik dan enkel regenwater. Deze kunnen juist niet goed tegen kalkrijk water.

Voor de lange termijn is het belangrijk te kiezen voor de juiste planten. Helaas kunnen niet alle planten evengoed omgaan met de steeds vaker voorkomende droogte en hitte.

Door te kiezen voor droogteminnende planten, bomen, inheemse planten en vooral ook te kiezen voor de juiste standplaats per plant, kan jouw tuin straks nog beter tegen extreme weersomstandigheden. Zet bijvoorbeeld geen planten planten die van vocht houden tegen de gevel op het zuiden, maar liever op een halfschaduwplek in de vollegrond.

Let op: Mediterrane en exotische planten kunnen goed tegen droogte, en het klimaat wordt daarom steeds geschikter. De kans is dus dat populaire plantensoorten invasieve exoten zijn of kunnen gaan worden. Check je plant ook eens op tuinernietin.nl.