Zo herken (en bestrijd) je ziektes en plagen bij rozen

Rozen zijn geweldige planten, maar ze krijgen regelmatig te maken met problemen, van schimmels tot kleine beestjes. Ontdek hoe je veelvoorkomende rozenziektes en -plagen herkent en gifvrij bestrijdt.

Ziektes die veel voorkomen bij rozen, zijn meeldauw en sterroetdauw. Dit zijn schimmelziektes die vaker voorkomen bij planten met vrij dorstige wortels. Hoe meer vocht de grond rond de wortels kan vasthouden, hoe kleiner de kans dat je rozen ten onder gaan aan deze schimmels. Ook krioelt er soms een legertje groene beestjes op rozen, zoals bladluizen en wantsen, al zijn die vaak niet allemaal even schadelijk.

Een goede vuistregels is: hoe dikker en glanzender het loof, hoe sterker de roos. Toch kunnen de volgende rozenziektes en -plagen soms vat krijgen. Zo herken en bestrijd je ze:

Kenmerken: Op het blad van rozen verschijnen kleine, zwarte stippen die grotere vlekken kunnen vormen, die worden veroorzaakt door de schimmel Diplocarpon rosae. Vanwege de vorm wordt sterroetdauw ook wel bladvlekkenziekte of rozenbladkringenzwam wordt genoemd. Ernstig aangetaste bladeren vallen van de plant, wat het bloeivermogen van de roos kan verminderen.

Sterroetdauw bestrijden: Verwijder aangetaste bladeren van je rozen zodra je ze ziet. Verzamel ook afgevallen bladeren en gooi ze weg in de kliko om nieuwe infecties te voorkomen.

Kenmerken: Er zijn kleine, oranje stippen zichtbaar aan de onderkant van de rozenbladeren. Door aantasting van roestschimmel kunnen jonge scheuten afsterven en kan de roos alle bladeren verliezen, waarna hij doodgaat.

Roest op rozen bestrijden: Geef rozen een voeding met veel kalium, zoals smeerwortelgier, en verwijder aangetaste bladeren. Snoei de roos en verwijder alle aangetaste scheuten. Zorg dat je je snoeigereedschap voor, na en en tijdens het snoeien goed schoonhoudt.

Kenmerken: Net als bij andere planten herken je meeldauw als talkpoederachtige plekken op knoppen en uiteinden van jonge scheuten.

Meeldauw op rozen bestrijden: Meeldauw kun je soms met een vochtige doek van de plant afvegen. Zwaar aangetaste bladeren verwijder je en gooi je bij het groenafval, en liever niet op de composthoop.

Geef je rozen regelmatig een kaliumrijke voeding. Zeewiervoeding kan een handig preventief middel zijn om rozen sterker en daardoor minder vatbaar voor meeldauw te maken. Geef ze bovendien regelmatig water om stress voor de plant tijdens droge periodes te voorkomen.

Naast schimmels weten ook ongewenste dieren de weg naar rozen te vinden. Gelukkig is niet elk diertje even schadelijk en je hoeft dus lang niet elke plaag te bestrijden.

Kenmerken: Zie je massa’s kleine groene of roze kruipende insecten op knoppen en uiteinden van jonge scheuten van je rozen? Dat zijn bladluizen.

Bestrijding: De beste bestrijding is het lokken van meer natuurlijke vijanden naar je tuin, zoals pimpelmezen, spinnen, gaasvliegen, zweefvliegen en lieveheersbeestjes. Veeg de bladluizen eventueel weg met de hand of spuit ze weg met de sterke straal van een plantenspuit. Door bladluizen fijn te knijpen komt er een geur vrij waar bestrijders graag op afkomen. Vergeet niet dat bladluizen belangrijk voedsel zijn voor heel veel dieren.

Tip: bij Rootsum koop je larven van gaasvliegen en larven van lieveheersbeestjes tegen bladluis.

Kenmerken: Hoewel je zelden volwassen exemplaren of larven zult ontdekken, zie je wel de aangetaste bladeren aan je rozen. Die zijn namelijk opgerold om als wieg voor de larven te dienen, waarin ze verpoppen tot mini-nachtvlinder.

Bestrijding: Verwijder de opgerolde bladeren als je je eraan stoort. Ze kunnen echter geen kwaad en vormen deze diertjes voedsel voor andere dieren en helpen ze bij het bestuiven. Schoffel in de winter eventeel rondom de roos om de larven bloot te leggen voor vogels.

Kenmerken: Deze insecten met een stevig, vaak driehoekig schild, zuigt sap uit de knoppen en bladeren van rozen. De prikjes genezen en krijgen korstjes die tot vervorming leiden en/of bruine plekken worden.

Bestrijding: Wantsen op rozen zijn zelden een ernstig probleem. Pluk de insecten eventueel weg en verhuis ze naar een heg of een ruig hoekje. Ook wantsen zijn dieren die graag gegeten worden door andere dieren.

Kenmerken: De larven van rozenbladwespen eten van de onderkant van de bladeren. Daardoor ontstaan er dode plekken. Komen er teveel van deze plekken, dan kan dat de fotosynthese verminderen.

Bestrijding: Verwijder de insecten eventueel met de hand of laat ze zitten voor vogels. Die vinden het beestje een lekker maaltje. Ook sluipwespen hebben deze larven nodig voor hun voortplanting en leggen hier hun eitjes op of in.

Sommige soorten rozen zijn beter bestand tegen ziektes dan andere. Rosa ‘Alec’s Red’, Rosa ‘Elina’ en Rosa ‘Just Joey’ (zie foto) zijn bijvoorbeeld sterke theehybriden, en de Rosa ‘Sexy Rexy’ is een resistente floribunda. Verder zijn biologisch gekweekte rozen vaak erg sterk. Een goede selectie vind je bijvoorbeeld bij Biologische Rozenkwekerij De Bierkreek.