Slungelige zaailingen? Dit is dé manier om ze te redden

Wie nu bloemen, groenten of kruiden binnen voorzaait, herken dit misschien wel: je begint vol goede hoop maar je zaailingen schieten als slappe slungels uit de grond. Hoe komt dat en zijn ze te redden?

Bloemen, groenten of bijvoorbeeld kruiden die je binnen voorzaait hebben voldoende licht en de juiste temperatuur nodig. Ben je in januari, februari of begin maart al begonnen met zaaien, bijvoorbeeld op de vensterbank? Dan staat de zon vaak nog erg laag. In hun zoektocht naar licht worden je zaailingen lange, dunne slungels.

Wat ook niet meewerkt zijn schommelende temperaturen en een wisselend waterbeleid. Laat de grond waarin je hebt gezaaid niet uitdrogen, maar maak hem ook zeker niet te nat. Heel vaak is het een optelsom van al deze omstandigheden die uit balans zijn. Sla de risico’s van te vroeg zaaien er nog eens rustig op na.

Geen paniek als je zaailingen slungelig zijn! Er is een manier om ze te redden. Volg dit korte stappenplan:

Laat je plantenbaby’s op een iets koelere en lichte plek doorgroeien, totdat ze hun eerste ‘echte’ bladpaar krijgen. Dit zijn niet de allereerste kiemblaadjes, maar die erna.

Nu zijn ze groot genoeg om ze te verspenen. Gebruik een potlood om je zaalingen uit de grond te ‘liften’ en plant ze voorzichtig in een ruimer potje met voedzamere potgrond, waarin de wortels kunnen aansterken. Plant ze slechts een klein beetje dieper dan ze stonden. Je wil niet dat de stengels bezwijken onder druk van de aarde en het vocht.

Pro-tip! Zaailingen van tomaten mag je juist wél zo diep mogelijk in een nieuw potje zetten. De plant maakt namelijk langs de hele stengel nieuwe wortels aan, als deze in de grond staat. Zo ben je meteen van het ‘geslungel’ af.

Vanaf IJsheiligen (half mei) is de kans op nachtvorst meestal geweken en kun je vorstgevoelige plantjes geleidelijk gaan afharden. Hierdoor kunnen zelfs de ergste slungels sterker worden en wennen aan het buitenleven.

Zet je plantjes overdag buiten en ’s nachts weer binnen. Of als je kweekt in een koude bak: zet overdag de deksel open en ’s nachts weer dicht. Trek twee weken uit voor dit wenproces. Daarna kun je de planten definitief buiten laten.

Voor iedereen die druk aan het voorzaaien is, hebben wie hieronder nog 7 tips voor sterke zaailingen. Alles bij elkaar een mooi strijdplan! Laat jij de redactie van Gardeners’ World via Instagram en Facebook weten hoe het gaat met jouw zaailingen? We zijn benieuwd.

Draai het potje met je zaailing regelmatig een kwartslag. Zo groeit de plant mooi recht en voorkom je dat hij naar het licht toe scheef gaat hangen.

Geen constant warme en lichte plek voor je zaailingen? Investeer dan in een verwarmde kweekbak en wellicht ook groeilampen.

Zaailingen heb vocht nodig, maar voorkom dat ze te nat staan. Voeg wat perliet of scherp zand toe aan de potgrond, liefst in een verhouding van 50:50 maar een dun laagje vermiculiet bovenop doet ook wonderen voor de vochthuishouding.

Gebruik je een kweekbak? Zet dan de ventilatie overdag open en ’s nachts dicht (lekker warm). Veeg de binnenkant van het deksel regelmatig af met een doek. Dit voorkomt schimmels die de omvalziekte veroorzaken.

Controleer je zaden en zaailingen dagelijks, zodat je meteen actie kunt ondernemen wanneer je ziet dat er problemen ontstaan.

Geef je zaailingen van onderaf water. De wortels zullen gaan zoeken en dat maakt ze sterker.

Sommige planten kun je toppen. Dit doe je pas als je zaailing drie of vier echte bladparen heeft, dus ongeveer bij 10-15 cm. Je zult merken dat ze hierna bossiger verder groeien (lees: meer bloemen!) en dus sterker worden. Dit doe je bijvoorbeeld bij cosmea, dahlia, lathryus, zinnia, pepers en kruidenplanten. Doe dit niet bij planten met één bloem, zoals zonnebloem.