IJsheiligen 2026: wat is het en wanneer?

IJsheiligen is een belangrijk moment voor tuiniers! Het is een richtlijn voor wanneer je je vorstgevoelige planten weer buiten kunt zetten. Hoe werkt dit precies en wanneer is het dan precies IJsheiligen in 2026?

IJsheiligen is niet één dag of datum, maar een periode van een paar dagen, jaarlijks zo rond halverwege mei. In die periode maakt het weer een omslag en is de kans erg klein dat er nog nachtvorst komt. Een heuglijk moment voor veel tuiniers die zelf plantjes hebben gekweekt: met name vorstgevoelige planten kunnen vanaf dan naar buiten worden verplaatst. Hup, de vollegrond in!

De periode van IJsheiligen loopt elk jaar van 11 tot en met 14 mei, zo ook in 2026.

Als je bijvoorbeeld in Nederland en België woont, kun je tot IJsheiligen nog af en toe vorst verwachten, maar na IJsheiligen is de kans op nachtvorst erg klein. Dit betekent dat je je kwetsbare planten na die dagen met een gerust hart buiten kunt zetten.

De laatste nachtvorst valt de afgelopen eeuw door klimaatverandering gemiddeld steeds vroeger. Dat betekent dat je niet altijd braaf hoeft te wachten op IJsheiligen om je vorstgevoelige planten naar buiten te doen. Houd de lokale weersverwachting altijd goed in de gaten – misschien mogen je planten wel eerder de grond in!

Tip! Je planten op het juiste moment uitplanten komt ook aan bod in de nieuwe online Moestuincursus van Gardeners’ World. Wil je meer praktische tips over het kweken van groenten, fruit en kruiden? Dan is de onderstaande cursus misschien wel wat voor jou.

Veel (tropische) kuipplanten kun je na IJsheiligen weer buiten zetten. Denk aan Canna, Agave, vetplanten en citrusbomen. Ook voorgezaaide bloemen kun je na half mei vaak laten afharden. En wat te denken van de knollen van dahlia’s? Na deze data kun je dahlia’s planten in de vollegrond (en voorgetrokken planten kun je ook buiten zetten).

Wel laat je deze planten eerst afharden. Dat houdt in dat je je planten geleidelijk laat wennen aan de buitenlucht. Doe je dat niet, dan kunnen ze van schrik een groeistop krijgen. Want ‘s nacht is het nog wel erg koud vergeleken met de temperatuur in huis of in je kas.

Natuurlijk kun je ook je gezonde verstand gebruiken. Is het in mei al erg warm, dan kun je je planten echt wel buiten laten afharden vóór half mei. 

Uiteraard zijn er ook vaste planten die wel vorstgevoelig zijn. Vaak zit het gevaar in het voorjaar hem dan in de knoppen die kapot kunnen vriezen. Denk hierbij aan bloesems, hortensia’s of blauweregen. Staan jouw planten vol in de knop, maar is er nog nachtvorst voorspeld? Bescherm ze dan, bijvoorbeeld met vliesdoek (zoals op de foto).

Als na IJsheiligen de kans op vorst zo goed als voorbij is, zijn er verschillende planten die je nog kunt snoeien, zoals zoals boerenhortensia (Hydrangea macrophylla) en berghortensia (Hydrangea serrata). Lees: hortensia snoeien: wanneer en hoe pak je dat aan?

Planten die je vooral niet kort na IJsheiligen moet snoeien zijn planten die in het voorjaar of begin zomer bloeien, fruitbomen en fruitstruiken. In deze gevallen kun je namelijk per ongeluk jonge bloemknoppen of vruchten wegknippen.

Kijk voor meer planten om te snoeien of juist niet te snoeien in ons handige overzicht over snoeien in mei.

De naam IJsheiligen slaat daadwerkelijk op heiligen. Het zijn de naamdagen van deze groep katholieke heiligen: