Dit simpele ezelsbruggetje voorkomt dat je bomen op het verkeerde moment snoeit

De winter is traditioneel gezien een echt snoeiseizoen, maar dat geldt niet voor álle bomen. Het verschilt namelijk wanneer je welke bomen kunt snoeien. De meeste soorten bomen en struiken zijn de gehele winter in rust, maar een select groepje is dat níet, en door die nu te snoeien kun je de boom meer kwaad dan goed doen.

Een bekend ezelsbruggetje dat veel hoveniers en snoeispecialisten gebruiken is het ABC. Daarmee bedoelen we natuurlijk niet het alfabet, maar bepaalde plantenfamilies. Het gaat om Acer, Betulus en Carpinus. Dat zijn de wetenschappelijke namen voor esdoorn, berk en haagbeuk. Toch zijn dit niet de enige soorten: ook druif (Vitis), boerenjasmijn (Philadephus) en (wal)notenboom (Juglans) vallen binnen dit rijtje. Deze bomen snoei je níet in hartje winter.

De bomen uit deze ABC-groep bereiden zich al in de winter voor op het komende voorjaar, en lopen doorgaans al vroeg uit. Om dat te kunnen doen, pompen de wortels al vroeg plantensappen naar de takken toe. Daardoor komt er een grote druk op de plant te staan. Dat is perfect wanneer ze snel willen uitlopen, maar geeft een probleem als ze schade oplopen, bijvoorbeeld door een snoeiwond.

Als je deze bomen snoeit ontstaan er snoeiwonden, waaruit een (sterke) bloeding ontstaat. Dit bloeden is niet te stoppen en daardoor verliest de boom waardevolle energie en voedingsstoffen, en ontstaat er een opening voor verschillende ziektes en schimmels.

De boom zal er waarschijnlijk niet aan dood gaan, maar zal wel verzwakt raken wat je terug zult zien in het groeiseizoen en eventueel in de vruchten die ze dragen. Als een boom al ziek is, zou een verkeerd getimede snoeibeurt hem wel de das om kunnen doen.

De meningen over het exacte tijdvak van snoeien verschillen, maar het grove snoeiwerk doe je het beste in de herfst tot aan het begin van de winter. Wanneer de meeste bladeren zijn gevallen tot uiterlijk in december.

Snoei planten uit de ABC-groep juist niet van januari tot en met dat de bomen volledig zijn uitgelopen in het latere voorjaar. Beperk ook dan het liefste het snoeiwerk, op een lichte (zomer)snoei na. De vroege rustperiode is echt de beste tijd om je snoeigereedschap erbij te pakken. Zorg voor goed onderhouden tuin- en snoeigereedschap.

Snoeien lijkt soms een doel op zichzelf, maar eigenlijk snoei je altijd mét een doel. Bedenk van te voren waarom je een boom of struik wilt snoeien. Gaat het om verjonging van een struik of boom? Of misschien een bepaalde vormsnoei? Of juist om ervoor te zorgen dat je een maximale oogst kunt bereiken? Dan zul je daar het snoeien op af moeten stemmen.

Solitaire bomen, zoals een Japanse esdoorn, groeien vaak het mooist en het meest natuurlijk als je ze niet snoeit. Het wegnemen van zieke en beschadigde takken is wel altijd goed om te doen.