Longkruid

Longkruid (Pulmonaria) is een sterke bodembedekker en mooie bijenplant voor in de schaduw. Lees in deze complete plantengids alles wat je moet weten over het kweken van lentebloeiend longkruid. Maar ook hoe je de plant verzorgt, vermeerdert en welke soorten mooi zijn.

Longkruid (Pulmonaria) is een laagblijvende, lentebloeiende vaste plant die uitstekend gedijt in de schaduw. De naam verwijst naar de gevlekte bladeren van sommige soorten, die vroeger aan een zieke long deden denken. Longkruid werd van oudsher gebruikt om longinfecties te behandelen, maar er is geen enkel wetenschappelijk bewijs dat dit ook echt werkt.

Tegenwoordig is longkruid in de tuin geliefd om heel andere redenen. De plant kan goed tegen schaduw, heeft mooi blad en trekt met zijn bloemen veel bijen aan. Zo is longkruid een bekende favoriet van de gewone wolbij (Anthophora plumipes), een soort die al vroeg in het voorjaar tevoorschijn komt.

Longkruid groeit het beste in vochtige, maar goed doorlatende grond op een plek in de halfschaduw tot volledige schaduw. Een border op het noorden of oosten is ideaal. Daar vindt de plant precies de juiste combinatie van een beetje zon en een vochtige bodem. Longkruid doet het erg goed in bosachtige borders en profiteert van de schaduw van bomen. Let wel even op: in droge grond vlak bij boomwortels kan de plant last krijgen van een vochttekort.

Je kunt longkruid trouwens ook prima in potten kweken.

De beste tijd om longkruid te planten is het najaar of de lente. Heb je een plant in een pot gekocht? Dan kun je die ook gerust in de zomer in de vollegrond zetten, zolang je hem tijdens droge perioden maar regelmatig water geeft.

Plant longkruid alleen of in groepen in goede, vruchtbare grond in de halfschaduw. De ideale plantafstand hangt af van hoe breed jouw soort uiteindelijk wordt, maar houd over het algemeen een onderlinge afstand van 30 tot 45 centimeter aan. Graaf een ruim plantgat en zet het longkruid op dezelfde diepte als het in de pot stond. Druk de grond voorzichtig aan rondom de kluit en geef flink water.

Longkruid heeft maar weinig extra voeding nodig, dus je hoeft geen meststof door de grond in het plantgat te mengen.

Longkruid is een makkelijke plant die maar weinig onderhoud vraagt. Heb je een soort die in de herfst afsterft? Snoei deze dan terug tot vlak boven de grond zodra de bladeren dor zijn. Groenblijvende soorten kun je het beste direct na de bloei snoeien, zodat de nieuwe bladeren mooi tot hun recht komen.

Breng elk jaar een laag mulch aan rondom je longkruid, bijvoorbeeld van goed verteerde bladaarde of compost. Dit helpt om vocht in de grond vast te houden en geeft de plant geleidelijk de voedingsstoffen die hij nodig heeft.

Longkruid zaait zichzelf vaak uit in de tuin, maar houd er rekening mee dat veel gekweekte soorten (cultivars) kruisingen zijn. De zaailingen lijken daardoor niet altijd op de moederplant. De meest betrouwbare manier om longkruid te vermeerderen, is daarom door de plant te delen (scheuren).

Je kunt longkruid het beste delen na de bloei of in de herfst. Het is een goed idee om dit elke vier tot vijf jaar te doen. Zo houd je de plant gezond en vol levenskracht.

Longkruid is over het algemeen een sterke plant en slakken laten hem meestal met rust. Staat de plant echter in droge grond, dan kan hij last krijgen van echte meeldauw. Verwijder in dat geval de aangetaste bladeren en zorg dat de plant voldoende water krijgt. Helpt dit niet voldoende? Verplaats het longkruid dan naar een schaduwrijkere plek of een deel van de tuin waar de grond beter vocht vasthoudt.

Ben je op zoek naar nieuw longkruid voor in je tuin? Er zijn veel mooie soorten om uit te kiezen, zoals de inheemse soort Pulmonaria officinalis, maar ook:

Tip! Longkruid ‘Blue Ensign’ is door Gardeners’ World geselecteerd voor de lijst ‘De 100 beste planten‘. In deze speciale uitgave vind je prachtige planten voor elk seizoen kleur.

Longkruid kan giftig zijn als er grote hoeveelheden van worden gegeten. Het kan dan maagklachten veroorzaken bij katten, honden en mensen. Maak je echter niet te veel zorgen: de bladeren zijn voor de meeste dieren helemaal niet aantrekkelijk om te eten. Huisdieren en wilde dieren zouden een flinke hoeveelheid moeten oppeuzelen voordat ze er echt ziek van worden.

Gevlekt longkruid (Pulmonaria officinalis), de plant waar veel gekweekte tuinsoorten van afstammen, komt van oorsprong uit Europa en Azië. In Nederland en België is de plant op sommige plaatsen verwilderd, met name op oude buitenplaatsen waar hij tot de zogenoemde stinzenflora behoort. In Zuid-Limburg kom je de soort bijvoorbeeld nog wel eens in het wild tegen in vochtige loofbossen en langs holle wegen. Daarnaast bestaat er nog een andere inheemse soort, Pulmonaria longifolia, maar deze zie je een stuk minder vaak in tuinen.