Tuinieren zonder turf: zo maak je zelf turfvrije potgrond

Je hoort steeds meer hoe belangrijk het is om te tuinieren met turfvrije potgrond, maar wist je dat je het ook zelf kunt maken? In dit artikel laten we je zien waarom het belangrijk is om te tuinieren met turfvrije potgrond én hoe je het zelf maakt.

Turf, ofwel gedroogd veen, is een belangrijk bestanddeel van klassieke potgrond. De voordelen van turf zijn dat het heel goed water en voedingsstoffen vasthoudt, terwijl het zelf weinig tot geen voeding meer bevat. Dit maakt het prettig materiaal in de tuin, waardoor de meeste potgrond turf bevat.

Turf is een fossiele, eindige grondstof. Het wordt gewonnen in kostbare veengebieden, waar het veen afgegraven wordt. Behalve dat dit afgraven landschappen en biodiversiteit vernietigt, zorg het er ook voor dat alle CO₂ die in het veen was opgeslagen vrijkomt. En dat terwijl veen veel meer CO₂ vasthoudt dan bossen! Turf groeit bovendien minder dan 1 mm per jaar, dus het wordt sneller geoogst dan het terug kan groeien.

Om die reden is potgrond op basis van turf per 2024 verboden in het Verenigd Koninkrijk. In Nederland en België gaan er ook steeds meer stemmen op om turf in potgrond te verbieden.

Let op als je het woord ‘veenmos’ ziet staan. Veenmosveen is een laag die hoger in de grond ligt dan turf, waardoor het afgraven ervan net iets minder invasief is dan turfwinning. Het plantje veenmos kan juist door het te verbouwen een duurzaam alternatief bieden.

Tip: Potgrond van Bio-Kultura bevat alleen veenmos, en geen turf.

Mondjesmaat zijn alternatieven voor turfvrije potgrond te vinden. Bijvoorbeeld kokosvezels of houtvezels, maar ook dan is het verstandig om bij deze producten te controleren of ze niet zijn aangevuld met turf.

Daarnaast is het belangrijk om biologische vezels te gebruiken. En dan nog kan de herkomst twijfelachtig zijn. Worden de bossen wel duurzaam beheerd? Hoeveel kilometers hebben ze afgelegd om hier in de schappen te liggen? Restproducten zijn doorgaans duurzamer. Geperste kokostabletten nemen bijvoorbeeld minder ruimte in beslag bij het vervoeren doordat het water eruit is gehaald, maar kunnen alsnog van ver komen.

Wat je ook meer ziet is het gebruik van schapenwol, bijvoorbeeld om je bodem te mulchen. Wol blijft vaker over als restproduct en op deze manier een nieuwe bestemming krijgt. Het maakt de bodem luchtiger en zorgt ervoor dat de grond beter vocht vasthoudt.

Echt perfect kun je het bijna niet doen. Ons advies is: probeer het zo goed mogelijk te doen, dan doe je het al beter dan wanneer je er helemaal niet over nadenkt. Wees de consument die lastige vragen stelt, want vraag creëert aanbod. Kijk waar mogelijk waar het product vandaan komt, koop het bij duurzame kwekers die uitleggen hoe ze turfvrij werken, of maak zelf potgrond voor je tuin.

Wil je er zeker van zijn dat je duurzame potgrond gebruikt, dan kun je het ‘t beste zelf maken. Ga voor de basis uit van een mengsel van twee delen compost en een deel kokosvezels. Zo voorkom je dat de potgrond te rijk is aan voedingsstoffen.

Als compost kun je kiezen voor lokale producten, zoals gecomposteerde mest of schors. Je kunt natuurlijk ook je eigen (wormen)compost of bladaarde maken. Vervolgens kun je aan dit basisrecept andere bestanddelen toevoegen.

Tip! Lees hier meer over het maken van zure grond.

Dit artikel is geschreven door de onafhankelijke redactie van Gardeners’ World. Het bevat gesponsorde links en wij ontvangen hiervoor een vergoeding. Hierdoor kunnen we je ook in de toekomst blijven voorzien van de beste tuintips en stap-voor-stap uitleg zodat je tuin er het hele jaar prachtig bijligt.