Lees verder onder de advertentie

Zo herken je een nest van een geelpoothoornaar (of ook wel Aziatische hoornaar)

Nest van Aziatische hoornaar.

Je hoort iedereen erover: de hoornaar. Maar wát voor insect is de hoornaar precies? Je hebt bijvoorbeeld de geelpoothoornaar (voorheen Aziatische hoornaar) en de Europese hoornaar, en het soort hoornaar maakt een groot verschil in wat ze voor ons en de natuur betekenen. Herken een hoornaarnest, lees of je het moet laten verwijderen en check of de hoornaar kwaad kan.

Lees verder onder de advertentie

Wat is een hoornaar en hoe herken je ze?

Europese en aziatische hoornaar
Foto links: Europese hoornaar. Foto: Govert de Jong
Foto rechts: Geelpoothoornaar. Foto: Fablegros / Pixabay

Een ‘hoornaar’ is een wespensoort, die familie is van bijvoorbeeld de bekende limonadewesp (plooivleugelwespen). De hoornaars bestaan uit meerdere soorten, waarvan er twee voorkomen in Nederland. Allereerst de inheemse Europese hoornaar (Vespa crabro) en sinds 2017 de exotische geelpoothoornaar (Vespa velutina nigrithorax). Ze zijn vrij makkelijk van elkaar te onderscheiden.

Europese hoornaar herkennen

De inheemse Europese hoornaar is de grootste wespensoort in Europa en komt hier al duizenden jaren voor. Ze zijn onderdeel van onze natuur. Je kunt ze herkennen aan:

  • De grootte: koningin tot 35 mm lengte. Werksters tot 27 mm en mannetjes tot 26 mm
  • (Licht) rode kop, met gelig ‘gezicht’
  • Roodzwart borststuk (achter de kop)
  • Achterlijf met zwart en geel, die steeds geler wordt naar de achterkant

Geelpoothoornaar herkennen

De geelpoothoornaar komt oorspronkelijk uit China en is hier door menselijk handelen terecht gekomen. Ze zijn géén onderdeel van onze oorspronkelijke natuur en kunnen zich invasief gedragen.

Voorheen heette deze soort in het Nederlands de Aziatische hoornaar, maar deze is aangepast naar geelpoothoornaar om verwarring met andere Aziatische hoornaars te voorkomen. Het gaat dus nog steeds om dezelfde soort die veel in de media voorkomt.

Je herkent ze aan:

  • De grootte: koningin tot 32 mm lengte. Werksters en mannetjes tot 24 mm
  • Zwart hoofd, met oranje-achtig tot geel ‘kopschild’ (gezicht)
  • Zwart borststuk
  • Grotendeels zwart achterlichaam, met geeloranje aan de achterzijde
  • Gele uiteinde van de poten

Wekelijks tuintips in je mail

Iedere week dit soort tips in je mailbox? Meld je dan nu aan voor onze gratis nieuwsbrief!
Ontvang elke week de handigste tips, verse tuininspiratie en speciale aanbiedingen.

Het nest van een Europese hoornaar herkennen

Nest van Europese hoornaar met hoornaars
Nest van Europese hoornaar. Foto: Karin Herzog / Pixabay

De koningin van de Europese hoornaar begint in het voorjaar met het maken van haar nest:

  • Dit doet ze in holtes en vrijwel altijd in bomen. Het komt ook voor dat ze een nest begint in een nestkast, schuur of spouwmuren.
  • Als de ruimte op den duur te klein wordt, kan het nest ook aan de buitenkant van de boom verder gebouwd worden.
  • Het nest heeft een geelbruinige kleur en wordt gemaakt van gekauwd, levend hout, maar ook vermolmd hout wordt gebruikt.
  • De Europese hoornaar heeft één nest per jaar.

Het nest van een geelpoothoornaar herkennen

Nest van Aziatische hoornaar.
Hoofdnest van geelpoothoornaar. Foto: Claude Alleva / Pixabay

De geelhoornaar-koningin bouwt eveneens haar nest in het voorjaar. Ze begint eerst met een klein nest, zoals alle andere sociale wespen dat doen. Hier worden de eerste nieuwe werksters geboren. Als het nestje succesvol is, bouwen de werksters een groot, tweede nest hoog in een boom. Dit is wat je meestal het beste kunt herkennen.

  • Het eerste nest wordt verscholen gebouwd, lager bij de grond.
  • Het tweede nest wordt hoog in de boom gebouwd en is vaak slecht zichtbaar door het bladerdek. Wanneer de bladeren beginnen te vallen kun je het nest vaak opvallend zien zitten als een bal.
  • Het nest heeft een donkerder bruine kleur en wordt gemaakt van gekauwd, levend hout.

Kan de Europese hoornaar kwaad doen?

Europese hoornaar op klimop
Foto: Peter Schmidt / Pixabay

Nee, de Europese hoornaar is een vredelievende soort. Net zoals ‘normale’ wespen, kunnen ze wel steken bij gevaar, of wanneer je te dicht bij hun nest komt. Blijf ongeveer 3 meter uit de buurt van een nest. De hoornaars zullen eerst waarschuwen, voordat ze steken.

Nuttige dieren!

Net zoals alle andere wespensoorten, zijn Europese hoornaars onmisbaar voor onze natuur. Ze houden plaagdieren zoals vliegen, hun favoriete snack, onder controle. Ze jagen ook op andere (middel)grote, vliegende insecten en een enkele soorten wilde bijen als het uit komt. Er zijn ook meldingen geweest van een Europese hoornaars die geelpoothoornaars vangen. Als we geen inheemse wespen en hoornaars zouden hebben, is er minder balans in het ecosysteem en krijgen plagen kans om te ontstaan.

185 budget-ideeën voor jouw ideale tuin

Bestel nu € 12.99
185 budget-ideeën voor jouw ideale tuin
  • Maak een compleet tuinontwerp met een klein budget
  • Bespaar met zaaien, planten en stekken én kweek je eigen groenten
  • Creatieve doe-het-zelfprojecten en tips voor hergebruik
Bestel nu
185 budget-ideeën voor jouw ideale tuin

Doet de Aziatische / geelpoothoornaar kwaad?

Aziatische hoornaar op plant
Christel Sagniez / Pixabay

In principe niet. Ze worden vaak als monsterwespen afgeschilderd, maar het is belangrijk dat genuanceerd te bekijken. Geelpoothoornaars zullen nooit zomaar steken, net zoals andere wespen, maar kunnen dat wel. Als je te dicht bij een nest komt, kunnen ze soms massaal prikken. Blijf dus uit de buurt!

Invasieve soort

  • De Geelpoothoornaar komt hier niet vandaan en heeft niet veel natuurlijke vijanden. Dit verklaart de snelle verspreiding.
  • Vooral voor imkers is de geelpoothoornaar vervelend, omdat ze graag ‘sociale insecten’ aanvallen. Dat is namelijk makkelijk eten vinden als zoveel prooien dicht bij elkaar te vinden zijn.
  • Naast honingbijen eten ze graag vliegen als tweede keus. (Sociale) wespensoorten zijn derde keus. Wilde bijen worden maar weinig gevangen.
  • Ze zullen bij honingbijkasten niet naar binnengaan, tenzij het een verzwakt bijenvolk is of een volk dat al in winterrust komt (en de hoornaar nog actief is).
  • De grootste bedreiging is eigenlijk dat andere insecten worden gedood, omdat ze worden aangezien voor een geelpoothoornaar. Vooral de Europese hoornaar moet het ontgelden, maar ook de stadsreus (zweefvlieg) en andere soorten wespen zijn de dupe.

Tip

Het grootste tuinbouwfestival van Europa.
Het grootste tuinbouwfestival van Europa.

Ervaar hoe een hele regio zichzelf opnieuw uitvindt op de IGA 2027 Ruhrgebied – groen, creatief en toekomstgericht.

Kun je een nest van een geelpoothoornaar zelf verwijderen?

Het is belangrijk om eerst een nest te melden, voordat het weggehaald wordt. Het is namelijk belangrijk eerst zeker te weten of het om een nest van een geelpoothoornaar gaat. Blijkt het inderdaad een nest van deze soort te zijn? Laat het dan weghalen door een specialist die de Aziatische hoornaar goed kan bestrijden.

Het nest van een hoornaar melden

Meld een nest van een Aziatische hoornaar, wanneer je denkt deze gevonden te hebben. Deze meldingen worden bekeken en wordt er doorgegeven of het inderdaad om een Aziatische hoornaar gaat. Vervolgens kan er gekeken worden wat de best passende maatregel is.

Wekelijks tuintips in je mail

Iedere week dit soort tips in je mailbox? Meld je dan nu aan voor onze gratis nieuwsbrief!
Ontvang elke week de handigste tips, verse tuininspiratie en speciale aanbiedingen.
De redactie van Gardeners' World zit bij een kampvuur in de winter.

Nieuwsbrief Gardeners' World

Ontvang elke vrijdag de beste tuintips, inspiratie en klussen voor je tuin en blijf op de hoogte van aanbiedingen.
Loginmenu afsluiten