Cosmea

Cosmea is een van de mooiste én makkelijkste (pluk)bloemen voor je tuin. Lees hier hoe je hem het beste kunt zaaien, verzorgen en meer.

De prachtige cosmea (Cosmos) is een zonminnende plant met een lange bloeitijd die je borders vult met een overvloed aan bloemen. De kleuren variëren van wit tot roze, rood en oranje, en de plant heeft fijn, vederachtig blad. De eenvoudige, open bloemen fleuren gegarandeerd elke tuin op tot ver in de herfst, en zijn net ook geliefd bij algemene bestuivers zoals hommels, honingbijen en zweefvliegen.

Lagere soorten doen het goed in potten en alle cosmea’s zijn uitstekende plukbloemen. Deze planten zijn oorspronkelijk afkomstig uit Zuid- en Centraal-Amerika, waar ze een warm, zonnig klimaat gewend zijn.

Je kunt cosmea in het voorjaar binnen voorzaaien in kleine potjes of zaaibakken met goed doorlatende zaaigrond. Als de kans op vorst geweken is, kun je ook direct in de vollegrond zaaien waar je ze wilt laten groeien. Cosmea zaaien doe je binnenshuis rond eind maart tot in april voor het beste resultaat.

Als je in potjes zaait, verspeen je de zaailingen wanneer ze groot genoeg zijn om te hanteren. Plant ze buiten uit vanaf half mei of wanneer het gevaar voor vorst is geweken. Plant ze uit op een warme, zonnige plek in goed doorlatende grond.

Zodra je zaailingen twee tot drie paar blaadjes hebben, nijp je de groeitoppen uit. Dit stimuleert de plant om bossiger te groeien en meer bloemen te produceren. Hogere soorten hebben mogelijk ondersteuning nodig.

Alle soorten bloeien lang door als je ze regelmatig kopt (de uitgebloeide bloemen verwijdert). Knip hierbij de stengel af tot het eerste blad onder de uitgebloeide bloem. Door dit te blijven doen, stimuleer je de plant om maandenlang te bloeien, tot ver in het najaar. Knip de plant terug in de vroege winter, na de eerste vorst.

Je kunt gemakkelijk zaad verzamelen van bloeiende cosmea en dit bewaren om volgend jaar te zaaien. Laat enkele bloemen uitgroeien tot zaadhoofdjes, verzamel het zaad en bewaar het op een koele, droge plek. Cosmea kan zich in zeer milde winters zelf uitzaaien.

Als je chocoladecosmea (Cosmos atrosanguineus) kweekt, kun je de knollen delen wanneer je de planten uit de grond haalt om ze vorstvrij te overwinteren.

Cosmea is over het algemeen een probleemloze plant, op grote slakken en naaktslakken na, wanneer de zaailingen nog jong zijn. Zorg dus voor gifvrije maatregelen, zoals koperen banden en slakken rapen, om ze te beschermen. Gebruik in géén geval slakkenkorrels, óók geen eco-variant. Dit is dodelijk voor veel tuindieren, inclusief vogels en egels.

De oorspronkelijke cosmea uit Amerika is door de jaren heen veredeld tot tal van variëteiten. Van wit en roze, tot donkerpaars en rood: er zijn prachtige soorten cosmea beschikbaar in vele kleuren en vormen.

Als je cosmea lang, sterk en bossig is maar geen bloemen geeft, is hij mogelijk overbemest met stikstofrijke mest of groeit hij in te vruchtbare grond. Hierdoor maakt de plant veel blad aan ten koste van de bloemen. Cosmea bloeit het beste in de volle zon, in gemiddelde, goed doorlatende tuingrond. Planten in de schaduw zullen ook meer moeite hebben met bloeien.

De beste tijd om de zaailingen van cosmea te toppen is wanneer ze drie paar echte (vederachtige) bladeren hebben gevormd. Dit moedigt de plant aan om zich te vertakken en bossiger te worden, en leidt tot meer bloemen.

Zaai cosmea niet te vroeg in het jaar, wanneer het zonlicht nog zwak is, en zorg dat de zaailingen veel licht krijgen om te voorkomen dat ze lange, slappe stengels ontwikkelen. Mocht dit toch gebeuren, maak je dan geen zorgen. Verspeen de zaailingen en zet ze in een iets grotere pot. Plant ze daarbij iets dieper dan ze stonden.