Fluweelboom

Met zijn spectaculaire herfstkleuren en opvallende groeiwijze is de fluweelboom (Rhus typhina) een echte blikvanger. Ontdek hoe je deze boom plant en verzorgt en waarom je moet oppassen voor zijn woekerende worteluitlopers, en waarom hij invasief kan worden.

De fluweelboom, of azijnboom, (Rhus typhina) staat ook bekend als azijnboom en is een van de ruim tweehonderd soorten uit het geslacht Rhus. De boom is van oorsprong afkomstig uit Noord-Amerika en valt op door zijn karakteristieke vertakkende groeiwijze, die sterk doet denken aan een hertengewei. De fijn geveerde, frisgroene bladeren kleuren in de herfst in prachtige tinten rood en oranje.

In het voorjaar verschijnen er kaarsvormige, geelgroene bloemen aan de boom. Deze groeien later uit tot dichte trosjes met roodachtige vruchten die de hele winter aan de takken blijven hangen. Zo geniet je ook in de koudere maanden van een mooi plaatje in de tuin. Gedroogd kun je de vruchten zelfs gebruiken als een aardig alternatief voor de specerij sumak. Deze specerij wordt normaal gesproken gemaakt van de nauw verwante Rhus coriaria.

In zijn natuurlijke leefgebied kan de fluweelboom meer dan twintig meter hoog worden, maar in onze tuinen wordt hij meestal niet hoger dan vijf meter. Dat maakt hem een perfecte boom voor kleine tuinen. Houd er wel rekening mee dat de fluweelboom de neiging heeft om uitlopers te vormen. Daarom is het soms een slim idee om hem in een ruime pot te planten.

Ja, de fluweelboom wordt gezien als potentiële invasieve exoot. Hoewel hij nog verkocht mag worden, is het aannemelijk dat dit op termijn niet meer mag. De plant kan zich razendsnel verspreiden via de wortels en ook zaden, en bovendien groeit de boom zelf ook snel. Het is aan te raden te kiezen voor een mooie, alternatieve boom. Snoeiafval, en met name de wortels en vrucht(resten), gooi je in de groenbak en niet in de compost of buiten de tuin. Plant je hem toch aan? Pas dan extra op bij waterrijke en natte gebieden, bossen en bosranden.

Alle delen van de fluweelboom, met uitzondering van de rijpe vruchten, kunnen maagklachten veroorzaken als je ze binnenkrijgt. Daarnaast bevat de boom een melkachtig sap dat de huid kan irriteren. Draag daarom altijd tuinhandschoenen wanneer je de boom snoeit.

De fluweelboom doet het uitstekend op een zonnige en beschutte plek in de tuin. Kies voor een vochtige, maar goed doorlatende grond in de volle zon of halfschaduw. Plant hem bijvoorbeeld in een border, tegen een warme muur of als blikvanger in een grote pot op het terras. Omdat de herfstkleuren van deze boom zo prachtig zijn, is het een goed idee om hem op een plek te zetten waar hij goed opvalt. Denk aan een plekje voor het raam of als centraal punt in je tuin, zodat je er optimaal van kunt genieten. Hou er rekening mee dat deze boom razendsnel kan groeien, en ondergrondse worteluitlopers aanmaakt, waaruit nieuwe scheuten kunnen groeien.

De meeste fluweelbomen koop je in een pot. Graaf een plantgat dat net zo diep is als de pot, maar net iets breder. Haal de kluit voorzichtig uit de pot en zet de boom in het gat. Vul aan met aarde, druk de grond rondom stevig aan en geef direct een flinke slok water. Breng tot slot een dikke laag mulch aan rondom de stam. Dit helpt om onkruid tegen te houden, zodat je jonge boom zonder concurrentie kan wortelen.

Wil je liever een compacte variëteit zoals ‘Tiger Eyes’ in een pot planten? Kies dan de grootste pot die je hebt staan, met een inhoud van minimaal twintig liter. Gebruik voor het planten een goede, turfvrije potgrond op basis van leem.

Omdat de fluweelboom makkelijk uitlopers vormt, is het belangrijk om hier rekening mee te houden. Je voorkomt dit door de boom in een ruime pot te planten. Staat je boom in de vollegrond? Verwijder de uitlopers dan elk jaar in de winter.

De fluweelboom wortelt vrij ondiep. Wees daarom altijd voorzichtig als je in de buurt van de kluit gaat spitten of graven. Beschadigde wortels hebben namelijk nog sneller de neiging om uitlopers te vormen. Verder kan deze boom heel goed tegen droogte. Alleen nieuw geplante exemplaren hebben tijdens extreem droge perioden soms wat extra water nodig.

Snoei je fluweelboom aan het einde van de winter terug. Hiermee stimuleer je de plant om weer prachtige, kleurrijke nieuwe takken te maken. Vergeet niet om je tuinhandschoenen aan te trekken, want het melkachtige plantensap kan je huid flink irriteren.