Lees verder onder de advertentie
Cipres
Cupressus sempervirens
Lees verder onder de advertentie
Op zoek naar een stijlvolle, onderhoudsvriendelijke upgrade voor je tuin of balkon? Maak kennis met de Italiaanse cipres! Dankzij zijn unieke, slanke zuilvorm en zijn diepgroene naalden geef je je buitenruimte direct een chique, levendige uitstraling. Alles wat je moet weten over het kweken en verzorgen van de Italiaanse cipres, lees je in deze kweekgids.
Wat is de Italiaanse cipres?

De Italiaanse cipres (Cupressus sempervirens), ook wel mediterrane cipres genoemd, komt van oorsprong uit het oostelijke Middellandse Zeegebied. In veel Europese landen is hij op grote schaal aangeplant. Daar staan zijn kenmerkende, lange en slanke, donkergroene silhouetten als levende uitroeptekens in het landschap.
De vorm van de Italiaanse cipres is onmiskenbaar: hoog, slank en potloodvormig, met kleine, donkergroene en schubvormige blaadjes die het hele jaar groen blijven. Wrijf je het blad fijn, dan komt er een sterk aromatische geur vrij. Het is een erg handige boom als je bijvoorbeeld een hoog gebouw aan het zicht wilt onttrekken.
Het dichte, groenblijvende gebladerte biedt vogels goede nestgelegenheid en geeft tuindieren beschutting in de winter. Bladluizen komen regelmatig voor op de Italiaanse cipres, maar vormen tegelijkertijd een welkome voedselbron voor vogels en insecten zoals lieveheersbeestjes.
Speciale editie: Kerst uit eigen tuin
- 75 sfeervolle tuinprojecten voor feestdagen
- Maak kerstballen, kransen en decoraties
- Inspiratie: plantenpotten & groene cadeaus
TIJDELIJK! Ontvang tot wel 43% korting op je Gardeners’ World abonnement
- Praktische uitleg om (duurzaam) te tuinieren
- Lees op papier & digitaal (incl. archief)
- Tips voor wat je nú in de tuin kunt doen
Hoe groot wordt een Italiaanse cipres?

In mediterrane streken kan de Italiaanse cipres meer dan 20 meter hoog en tot 2,5 meter breed worden. In een koeler klimaat, zoals dat van Nederland en België, blijft de boom een stuk kleiner. Door hem regelmatig te snoeien, beperk je de groei tot de gewenste maat. Sommige ciprescultivars blijven veel slanker dan de oorspronkelijke boom, waardoor ze heel geschikt zijn voor in een pot.
Tuinieren in potten en bakken
€ 12.99
Of je nu een tuin, een balkon of een dakterras hebt – in deze speciale uitgave ontdek je 100 ideeën voor potten en bakken voor elk seizoen en in elke situatie. Van rijke bloeiers tot betrouwbare vaste planten en zelfs groente en fruit.
- Zo kies je de juiste planten
- De beste verzorgingstips
- Het hele jaar door kleur en sfeer
Standplaats voor de Italiaanse cipres

Zet de Italiaanse cipres op een zonnige, beschutte plek in goed doorlatende grond. Blootstelling aan koude en droge wind kan leiden tot vervorming, verbranding van het blad of schade aan de nette, zuilachtige vorm van de boom. Omdat hij gevoelig is voor schimmels die zich via de lucht verspreiden, plant je hem bij voorkeur niet in erg natte gebieden.
Wel is de Italiaanse cipres matig tot goed winterhard. Bij langdurige strenge vorst onder de -12°C of een hele snijdende winterwind (vooral bij jonge bomen of planten in een pot) kan hij wel vorstschade oplopen.
De Italiaanse cipres is bij uitstek geschikt voor stadstuinen of kleine tuinen om een strakke structuur toe te voegen. Gebruik hem als boom tegen inkijk of als blikvanger in je tuinontwerp. Is de boom eenmaal goed geworteld, dan verdraagt hij perioden van droogte prima.
Italiaanse cipres planten
Plant de Italiaanse cipres bij voorkeur in de late winter of het vroege voorjaar, in goed doorlatende en redelijk vruchtbare grond. Voeg geen extra organisch materiaal of meststof toe aan het plantgat. Vermijd zware, slecht doorlatende grond, zeker in de wintermaanden, om wateroverlast te voorkomen.
Plant de boom niet te diep. De bovenkant van de kluit moet gelijk liggen met, of iets boven het omringende grondniveau uitkomen. Te diep planten kan namelijk leiden tot rotting van de stam. Zet de boom vast met een korte, schuin geplaatste boompaal (in een hoek van 45 graden) en een boomband. Geef de boom tijdens droge perioden in de eerste een tot twee groeiseizoenen extra water.
Italiaanse cipres snoeien
Regelmatig snoeien is essentieel om de slanke, opgaande vorm te behouden. Begin hier zo vroeg mogelijk mee, al wanneer de boom nog erg jong is. Knip van mei tot september de zijkanten bij met een heggenschaar voor een nette, dichte groei. Knip daarbij liever niet in het oudere hout.
Snoei je meerdere bomen achter elkaar? Reinig de snoeischaar dan na elke boom met wat groene zeep en water. Zo voorkom je de overdracht van ziekten.
Zodra de boom de gewenste hoogte heeft bereikt, knip je de top eruit. Maak daarvoor een schuine snede. Dit sluit veel beter aan bij de natuurlijke vorm van de boom dan een rechte, horizontale snede.
Problemen bij de Italiaanse cipres

Kies een beschutte, goed doorlatende plek en snoei regelmatig. Zo voorkom je vergeling, afsterven en een misvormde groei. Vanaf februari kan de Italiaanse cipres gaan bloeien en ronde, houtige kegels aanmaken. Omdat de vorming van deze kegels de boom wel heel veel energie kost, kun je ze het beste tijdig plukken of wegknippen. Zo stopt de cipres al zijn kracht in een volle, strakke en gezonde groei.
Bladluizen komen regelmatig voor op de Italiaanse cipres en gaan soms ook gepaard met zwarte roetdauw. Deze schimmel gedijt goed op de kleverige honingdauw die de luizen afscheiden. Gelukkig doen de luizen de boom doorgaans weinig tot geen kwaad, dus ingrijpen is zelden nodig. Het aantrekken van insecten en andere tuindieren die de luizen opeten, is de beste aanpak.
Mooie soorten om te kweken
De Italiaanse cipres is in verschillende maten verkrijgbaar, van kleine jonge boompjes van zo’n 45 tot 60 centimeter tot grotere, volwassen exemplaren van meerdere meters hoog. Een flink exemplaar kopen kan zeker de moeite waard zijn als je budget het toelaat. De Italiaanse cipres kan in het begin namelijk wat langzaam groeien.
Cupressus sempervirens ‘Totem Pole’: een uiterst slanke, zuilvormige cultivar.
- Cupressus sempervirens ‘Stricta’: de klassieke, snelgroeiende zuilcipres met een dichte, donkergroene kroon en een karakteristieke slanke vorm.
- Cupressus sempervirens ‘Swane’s Golden’: een opvallende cultivar met een smalle groei en goudgele naaldtoppen die het hele jaar door kleur geven.
- Cupressus sempervirens ‘Glauca’: een sierlijke, strakke zuilvorm die zich onderscheidt door een bijzondere, blauwgrijze gloed over de naalden.
- Cupressus sempervirens ‘Pyramidalis’: een krachtige, piramidale groeier die iets breder en robuuster uitwaaiert dan de extreem dunne ‘Totem’.
